Het kopen van een huis in Egypte heeft, net zoals in Nederland, de nodige voeten in aarde. Het is wel een stuk goedkoper dan in Nederland. Ik heb bijvoorbeeld een 5 kamerwoning (twee onder een kap) met een grote tuin gekocht voor 250.000 LE, op dat moment ongeveer 35.000 euro. Het huis was 10 jaar oud, nauwelijks bewoond (behalve dan door illegale huurders via de zogeheten sleutelbewaarder) en tamelijk verwaarloosd.
Er zijn een aantal stappen gelijk aan de Nederlandse praktijk, enkele wijken ook af.
Hieronder zal ik uitleggen hoe mijn aankoop is gegaan en tegelijkertijd dingen vertellen die eventueel anders kunnen zijn. Lees zeker de pagina Wonen Nota Bene waar zaken staan die we in Nederland meestal niet zo tegenkomen!
De diverse stappen in het proces worden hieronder uitgelegd.
Woning Zoeken
Via bureau's is vaak duur, er worden wel commissies gevraagd van duizenden
Egyptische ponden, bijvoorbeeld 10 % van de verkoopprijs. Het beste is via de
particuliere markt, via bekenden, navraag te doen als je een leeg huis ziet
bijvoorbeeld en de eigenaar zien op te sporen.
Dat is vaak goedkoper, maar kost uiteraard meer moeite van jezelf en tijd.
Enige kennis van Arabisch is handig, niet dat ik die heb, ik spreek een beetje
Arabisch en doe de rest met handen en voeten en tekeningen bijvoorbeeld, maar
ik heb daarnaast wel een vriendin die ik, als het perse nodig is, kan vragen
om voor mij telefoontjes te plegen als de verkoper bijvoorbeeld niet echt goed
Engels spreekt.
Dan komt dus bijv. ook het tolk/vertaalbureau om de hoek kijken. Vraag naar
hun tarieven en spreek goed af wat je wilt en dergelijke, zodat je achteraf
niet met onplezierige zaken wordt geconfronteerd.
Droomhuis gevonden?
Bekijk het huis goed en neem evt. een aannemer mee voor verborgen gebreken en
grote kostenposten, kijk bij daglicht en liefst ook nog een keer ´s avonds,
vwb. de verlichting enzo.
Zorg dat als je iets overneemt dat dat in het contract omschreven staat en in
je huis blijft, dus vóór overhandiging van het geld controleren
en dan sleutels innemen (en wellicht de sloten veranderen op de dag van koop).
Je weet nooit hoeveel sleutels er rouleren. Beveilig je huis goed als je er
niet altijd bent, zorg voor bijvoorbeeld schuifslotjes op ramen op de beganen
grond en terrasdeuren, maak het mensen moeilijk om van je huis gebruik te maken
en/of zorg ervoor dat inbrekers je huis met rust laten omdat het te veel moeite
kost.
Advocaat en Vertalingen
Ga op zoek naar een goede advocaat en vertaalbureau. In Hurghada zit bijvoorbeeld
een bureau wat dit combineert en de prijzen zijn alleszins redelijk.
Persoonlijk heb ik een wat oudere advocaat via vrienden gevonden. Een advocaat
van 'de oude stempel'. Niet iedereen die een studie advocatuur heeft gevolgd
en zich derhalve advocaat noemt, is een 'echte' of goede advocaat. Probeer van
anderen (vrienden, kennissen etc.) informatie te krijgen wie goed is en welke
ervaringen zij hebben. Vraag bij een eerste contact naar de werkzaamheden en
prijs die hij/zij daarvoor gaat rekenen! Schrijf alles op, zodat je later er
op terug kan komen.
Zelf heb ik het zo kunnen regelen dat mijn advocaat een 'power of attorny'
kreeg, zodat ik niet overal mee naar toe moest. (de 1e opnaamstelling moest
in Cairo plaatsvinden en er komt nogal wat bij kijken om alle papieren en toestanden
te regelen. Dat heeft hij dus allemaal uit mijn naam gedaan).
Dan moet wel weer een Egyptenaar garant staan voor de advocaat en moet je minimaal
een halfjaar visum hebben. Dat visum is niet zo moeilijk en/of duur (iets van
60 LE bij de lokale visakantoren in Egypte). Wel zorgen dat je pasfoto´s en
kopieën van je paspoort hebt.
Voorlopig Koopcontract
Als je een leuk huis hebt gevonden en je vindt de prijs redelijk wordt er
een voorlopig koopcontract opgesteld, waarbij jij een aanbetaling doet. Laat
erin vastleggen dat de koop binnen een afgesproken tijd plaatsvindt met boetebedragen.
Ik (resp. mijn advocaat) heb het boetebedrag voor de verkoper het dubbele gemaakt
van mijn boetebedrag (eerste aanbetaling). Dit is handiger zodat jouw droomhuis
niet ineens aan een ander wordt verkocht, omdat die meer biedt.
Als je zelf niet goed Arabisch spreekt, neem dan altijd een tolk mee naar de onderhandelingen. Veel Egyptenaren spreken gebrekkig Engels of helemaal niet en bij dit soort zaken is het nodig om duidelijkheid te hebben.
Informeer als je dingen overneemt of ze het waard zijn, spullen in Egypte kosten meestal veel minder dan hier. Controleer of dingen goed functioneren! (Airco's, sanitair, koelkasten etc..)
Kortom, wees op alles voorbereid, check alles en vertrouw niet te veel op wat
mensen zeggen, of op papier zetten, het kan allemaal weer anders zijn. Denk
bijv. aan mijn voorlopig koopcontract met een datum die niet door de verkoper
gehandhaafd werd.
Vraag zoveel mogelijk informatie over alles wat je maar kunt bedenken en schrijf
dingen op, zodat je niets vergeet.
Blijf kritisch en laat niet te veel merken dat je een huis geweldig vindt, ding
zoveel mogelijk af en controleer alles, of bijv. je contracten in het Arabisch
wel zijn wat er is afgesproken.
Laat alles vertalen zodat je weet wat je ondertekent! Vertrouw in principe alleen
jezelf, hoe vervelend dat ook klinkt.
Ik ben ook zakelijk al genoeg bedonderd in Egypte, door keurig nette zakenmensen,
maar je bent en blijft een blanke westersling en in hun optiek mag je die (blijkbaar)
bedonderen. Sorry dat ik het zo keihard zeg, maar gezien mijn ervaring en die
van vele anderen lijkt dat wel hun uitgangspunt.
Aan de andere kant moet je soms dingen uit handen geven en er maar op vertrouwen
dat het goed gaat.
Het klinkt dubbel, maar dat is mijn ervaring. Gebruik je intuïtie en vraag zoveel
mogelijk bedenktijd om alles goed te overwegen en de voors en tegens tegen elkaar
af te strepen en vooral niets te vergeten.
Het helpt prima om je verhaal aan meerdere mensen te vertellen en hen te vragen mee te denken en/of hun ervaringen of die van anderen mee te nemen. Op die manier kun je op zaken komen die je anders misschien vergeten zou zijn.
Bankzaken
Het beste is om een eurorekening bij een Egyptische bank te nemen. Ik ben
gecharmeerd van de HSBC, een internationale bank die ruimere openingstijden
heeft dan de Egyptische banken. Je kunt vanuit Holland euro´s overmaken op die
rekening en dan je euro´s daar inwisselen voor LE, of een goede prijs bedingen
bij de verkopers, die hebben vaak graag harde valuta. Als je je (duizenden)
euro's op wil nemen moet je dit wel bij de bank (ruim) van te voren aangeven,
zij moeten dat ook weer bestellen!
Zoek uit wat de zwarte markt geeft voor euro´s en hou dat in je achterhoofd
bij de onderhandelingen resp. overhandiging van het geld.. Het overmaken van
geld naar Egypte kan via de giro en bank, vraag de tarieven en tijd dat het
onderweg is goed na en kies het handigste resp. goedkoopste. Neem ruim de tijd
voor de overboeking, (een week tot 10 dagen) het is zo vervelend als je geld
er niet is als je het nodig hebt.
Hou er rekening mee dat veel banken in Egypte op vrijdag en zaterdag dicht zijn
en de banken in Nederland in het weekend geen transacties van uitvoeren. Op
die manier kun je dus altijd minstens 3 dagen optellen bij de dagen die nodig
is om het geld op tijd op je rekening in Egypte te krijgen. Door miscommunicatie
moest ik met mijn 35.000 euro 'over straat'. wat gedoe opleverde op Schiphol.
Mocht je onverhoopt toch met veel geld moeten reizen (zoals ik dus) laat dan
de bank een brief in het Engels opstellen. Je mag officieel maar iets van maximaal
10.000 euro uitvoeren en oponthoud en of moeilijkheden wil je toch liefst vermijden.
Laat in die brief zetten dat je het geld voor de koop van een huis bij je hebt
en zorg dan ook dat je een copie van het voorlopig koopcontract hebt (met vertaling)
om de schijn weg te halen dat je criminele of terroristische bedoelingen hebt.
Ik werd ondervraagd door de Nederlandse marechaussee op Schiphol, en vond het
ook uiterst onprettig dat inmiddels een tiental mensen (mensen bij de controle,
omstanders, fouilleerdame, marechaussee) wisten dat ik met zoveel geld op mijn
lijf rondliep.....
Ben je genoodzaakt met zoveel geld te reizen zorg dan dat je bij aankomst het
geld zo snel mogelijk bij de bank stort.
Koopcontract
Het definitieve koopcontract is vaak een copie van het voorlopig koopcontract
met wat aanvulligen en wijzigingen. Laat ook dit weer vertalen zodat je weet
wat er in staat en je voor de definitieve koop eventueel nog zaken kunt bijstellen/wijzigen.
Sleutelgeld
Het kan zijn dat de mensen die je het huis laten zien, als dat niet de eigenaars
zijn, je sleutelgeld vragen, soms absurde bedragen zoals een tiende van de koopprijs
omdat ze zichzelf dan promoveren tot bemiddelingsbureau.
Vraag in die gevallen aan de eigenaren hoe dat zit en probeer duidelijk te maken
dat als er geld betaald moet worden dit door de verkoper moet gebeuren en niet
door jou. Dit kan gecompliceerd zijn, zorg dat je een goede advocaat resp. tolk
hebt en maak daar echt goede afspraken over.
In mijn geval heeft dat veel geschreeuw en dreigen met politie tot gevolg gehad
en ik heb uiteindelijk toch een bedrag betaald van 1000 pond geloof ik om van
het gedonder af te zijn, met de restrictie dat zij dan ook nooit meer op mijn
terrein mochten komen of mij of mijn vriendin lastig mochten vallen.
Verbouw/Renovatie/Restauratie
Voor het inrichten enzo van het huis; vindt een goede aannemer en check
wat handiger-goedkoper is, spullen uit Nederland naar Egypte slepen als overbagage
(van 5 tot 10 euro per kilo) of het daar kopen. De prijzen in Egypte zijn vaak
veel lager, maar de kwaliteit is daar soms ook naar. Uit Europa geimporteerde
materialen en/of gereedschap zijn vaak net zo duur als hier of duurder. Hout,
cement, stenen, ijzer en glas zijn stukken goedkoper, alhoewel de prijzen met
de inflatie sterk stijgen. Verf en dergelijke zijn zowel van de lokale markt
als geimporteerd te krijgen. De lokale verven zijn ook prima en stukken goedkoper.
Inmiddels heb je ook verfmengwinkels waar je, net zo als in Nederland alle kleuren
kan laten mengen. Plavuizen zijn in alle soorten en kleuren verkrijgbaar voor
belachelijk weinig geld. Ook marmer is relatief goedkoop (en het geeft zo'n
rijk gevoel ;-) ).
De meeste werklui zijn nogal ruw, zeker in hun afwerking en hebben bijvoorbeeld
de uiterst vervelende gewoonte om met hun (meestal vuile) handen de muren aan
te raken. Als je net een muur heb geverfd (of laten verven) kan dit je tot wanhoop
drijven. Ook als je het ze zegt, op onverklaarbare wijze staan er altijd toch
weer vuile handen of vegen op je muren.
Als je precies bent, zoals ik, dan moet je oppassen dat je geen hartverzakking
oploopt. Mijn ervaring is dat als mensen iets gedaan hebben ik de helft van
hun tijd nodig heb om de zaken te corrigeren (van rechte hoeken bij marmeren
plinten hebben ze bijvoorbeeld nog nooit gehoord) en schoon te maken.
Als mijn schilder (overigens de beste die ik tot nu toe heb gehad) een kamer
heeft geschilderd lijkt het op het filmpje van Mr. Bean die zijn kamer verft
door een rotje in een bus verf te laten ontploffen.
Zorg voor voldoende krabbers en afsteekmateriaal.
Een vreemde gewoonte is trouwens ook dat werklui niet of nauwelijks gereedschap
bij zich hebben. Ze gaan er van uit dat jij dat hebt! Let er goed op dat ze
jouw (kostbare) gereedschap op de juiste manier behandelen en niet gebruiken
voor zaken waar ze niet voor gemaakt zijn. Zo wil mijn tuinman bijvoorbeeld
mijn heggeschaar of rozenschaar gebruiken om metaal te knippen.......... Het
is hen niet duidelijk dat je bijvoorbeeld daarna de rozenschaar moet laten slijpen
omdat hij niet meer te gebruiken is voor je rozen en dat de heggenschaar het
dan ook niet zo lekker meer doet.
Het is niet onverstandig om je gereedschap te merken, zodat je het herkent.
Hou ook bij wie wat gebruikt en of je het terugkrijgt. Ik ben maanden mijn grote
blokhamer kwijt geweest en heb uiteindelijk een andere (van mindere kwaliteit)
teruggekregen!
Overschrijving huis (registratie op je eigen naam)
Huizen in Egypte staan ook op naam. In sommige gevallen, zoals bij mij bijvoorbeeld
was de eerste overschrijving nog niet gedaan, zodat ik, om het huis op mijn
naam te krijgen, zowel de eerste als de tweede overschrijving moest laten doen.
Je kunt proberen de 1e door de eigenaar te laten doen, of een betere prijs bedingen
als jij dat doet,. Hiervoor heb je dus de tolk en/of advocaat nodig die bijv.
de onderhandelingen voor je kan doen.
Hou er rekening mee dat alles lang kan duren, ik heb nog steeds het huis niet
op mijn naam, tenminste voor zover ik weet, op 16 juni 2004 zou de inschrijving
bij de rechtbank in Hurghada plaatsvinden, terwijl het huis in augustus 2003
gekocht is.
Hou niet te veel vast aan afgesproken data bijvoorbeeld, toen ik alle moeite
had gedaan om de daadwerkelijke verkoop te regelen, kwam de verkoper niet opdagen,
ik had een duur ticket gekocht om perse op die datum daar te zijn en zij lieten
niets van zich horen…………
De verkoop heeft iets van 2 weken na de in het contract gestelde einddatum plaatsgevonde!
Doe je best om alles wel op de afgesproken tijden te laten plaatsvinden,
maar vreet je niet op als dat niet gebeurt.
Huismeester/Huisbewaarder/Tuinman
Handig is om een tuinman of housekeeper aan te stellen die je huis controleert
als jij er niet bent. Geef hem geen huissleutel als hij binnen niets heeft te
zoeken. Heb je bijv. vrienden of kennissen die je vertrouwt kun je die wel sleutels
geven en vragen of ze de boel binnen ook kunnen checken. Sluit water, electriciteit
en gas af als je weggaat en schrijf de meterstanden op.
Als je zoals ik een tuin heb kan dat niet, voor het sproeien is electriciteit
nodig (voor de pomp) en ik heb buiten een schakelknop daarvoor laten aanbrengen.
Ook het water kan ik dus niet afsluiten, maar in huis zet ik alle kraantjes
op ´dicht´ zodat de boel niet onverhoopt onder water kan lopen.
Als je telefoon neemt, kies dan een lokale lijn zolang je er niet zelf woont,
de draden lopen over de daken en kunnen gemakkelijk worden afgetapt. Zorg ervoor
dat iemand je rekeningen voor water, electriciteit en telefoon betaalt (tuinman
of housekeeper) anders loop je het risico dat je afgesloten wordt.
De kosten van heraansluiting zijn vaak heel hoog en kunnen lang op zich laten
wachten!
Rekeningen
Let uiterst goed op water, elektriciteit en telefoonrekeningen. Ik ken mensen
die een huis hebben gekocht en geconfronteerd werden met rekeningen van de verkoper
van jaren terug. Ondanks het feit dat zij konden bewijzen dat zij niet verantwoordelijk
waren voor het gebruik hebben zij toch de rekeningen, die echt duizenden ponden
waren, moeten betalen, anders werd hun elektriciteit, water en telefoon afgesloten.
Zij voeren nu al heel lang een moeizame juridische strijd voor de rechtbank
om dat geld van de verkoper terug te krijgen.
Vraag naar de bewijzen van betaling en neem de meterstanden op van water en elektriciteit en vergelijk die met de rekeningen. Leer de Arabische cijfers en vraag iemand hoe je de rekeningen moet lezen, (advocaat of tolk, of iemand die je kent en weet hoe het gaat). Ben je er niet zeker van of wil je je echt indekken laat dan de advocaat in het voorlopig koopcontract iets opnemen daarover en later in het definitieve contrat opnemen dat een bepaald bedrag een half jaar of zo op een tussenrekening blijft staan als borg voor dit soort 'grappen'.
Genieten van je nieuwe huis
Dat is na alle moeite, spanningen, ellende en hoofdpijn waar je het allemaal
voor gedaan hebt!
Ik kan met genoegen en plezier op mijn (winter) terras zitten te genieten en denken "Het was een hoop gedoe, maar zie me nou toch eens zitten".
